NIEUWS

is een basisinkomen voor iedereen een goed idee?

basisinkomen
12 december 2018

In het winternummer 2018 van Lotje&co interviewden we Illya Soffer, directeur van Ieder(in). Een warm, openhartig interview waarin helder werd dat zij graag het verschil wil maken voor iedereen met een beperking en hun naasten. Tijdens dit gesprek kwam ook naar voren wát volgens haar het verschil zou kunnen maken voor mantelzorgers van zorgintensieve kinderen.

TEKST Veronique Werz

Veel ouders van een zorgintensief kind zien zich geconfronteerd met baan- of inkomensverlies. Zware mantelzorg is immers nauwelijks te combineren met een volwaardige baan. Ouders hebben daardoor niet alleen veel zorgen over de ondersteuning van hun kind, ook werk en inkomen zijn een dagelijkse bron van stress.

Voorheen was het PGB in veel van deze gezinnen een grote uitkomst. Vanuit het PGB mag immers ook de zorg voor een naaste worden vergoed. Helaas staat het betalen van mantelzorg uit het PGB sinds de decentralisaties sterk onder druk. Vooral in de Jeugdwet en de Wmo zien we een grote afname van het aantal en de omvang van de PGB’s. Dat betekent naast minder keuzevrijheid en minder maatwerk, dus ook dat in een flink aantal gezinnen dat deels afhankelijk is van een inkomen uit het PGB, aanhoudende verantwoordingsdruk en inkomensonzekerheid blijft bestaan.

Illya Soffer ziet potentie in het verstrekken van een basisinkomen voor iedereen die langdurig, intensieve mantelzorg biedt aan een naaste. Zo’n basisinkomen geeft rust en maakt dat de draaglast van een zorgintensief gezin in elk geval financieel onmiddellijk wordt verlaagd. Dat biedt ruimte voor een eerlijker afweging tussen betaald werk, zorg voor je kind, of een combinatie van beide.

Een PGB voor mantelzorg maakt zorgverlener en zorgontvanger niet alleen financieel, maar ook fysiek ontzettend afhankelijk van elkaar. Hoe ouder het kind is, hoe ingewikkelder dat kan worden. Een basisinkomen biedt dan enerzijds erkenning en compensatie voor het feit dat je als ouder van een zorgintensief kind een veelvoud van uren kwijt bent aan de begeleiding en ondersteuning. Anderzijds creëert het weer ruimte om, ondanks al die extra zorg, ook gewoon de ouders te mogen zijn; en niet per se de betaalde zorgverlener…

‘Spannende gedachte, het onderzoeken waard!’

veel gehoord

De roep om een basisinkomen lezen en horen we vaker, en niet alleen binnen de gezinnen met een zorgintensief kind. Zo lezen we op onsbasisinkomen.nl: ‘Met een basisinkomen kan de vrijwilliger echt zelf bepalen hoeveel tijd hij besteedt aan vrijwilligerswerk en hoeveel tijd aan betaalde arbeid. Met een basisinkomen is er dan ook geen vraagstuk meer of dit een betaalde baan in de weg staat.’ Dat zij vooral refereren naar een vrijwilliger doet dan weer een beetje afbreuk aan ons ouders, maar de kern blijft wat ons betreft wel overeind.

wat is een basisinkomen

Stimulansz (kennis- en adviespartner van gemeenten) legt op hun site uit wat nou precies een basisinkomen is en wat de voor- maar ook nadelen zijn.
Wat is nou een basisinkomen? Een basisinkomen is een vast inkomen voor iedere inwoner van Nederland, zonder inkomenstoets of werkverplichting. Het loon dat iemand verdient, is een aanvulling op dit basisinkomen.
Het belangrijkste voordeel lijkt toch wel dat iedereen is verzekerd van een minimale bestaanszekerheid. En natuurlijk kleven er ook nadelen aan. Zo zou de invoering van het basisinkomen leiden tot een fors hogere belastingsheffingssysteem.

een basisinkomen en de arbeidsmarkt

Dat een basisinkomen vergaande gevolgen kan hebben op bijvoorbeeld de arbeidsmarkt vinden we helder uitgelegd terug in het stuk van Peter van Hoesel. Hij gaat wel uit van een onvoorwaardelijk basisinkomen en het basisinkomen moet invloed hebben op het bestaande loongebouw. In de 20 invalshoeken legt hij uit wat het effect zou kunnen zijn.
Er is vooral één punt waar wij de aandacht op willen vestigen:
‘Vrijwilligerswerk en mantelzorg Heel veel zinvol werk wordt gedaan door vrijwilligers en mantelzorgers. Met een basisinkomen komt er meer ruimte voor het uitvoeren van vrijwilligerswerk en mantelzorg. Hoewel dit type werk niet meetelt bij het nationaal inkomen, is het voor de samenleving van grote betekenis. Financieringsbeslissingen voor werk waarbij veel vrijwillige inzet in het spel is, zullen opnieuw moeten worden geijkt.’

wat opvalt

Wat ons opvalt in de zoektocht naar mantelzorg en een basisinkomen is dat mantelzorg en vrijwilligerswerk over één kam worden geschoren. Net als mantelzorg verlenen aan je ouders gelijk zou zijn als 24-uurs mantelzorg voor je partner en in ons geval aan je kind hetzelfde zou zijn? Er is dus nog genoeg uit te leggen en vooral te winnen.
Wat vinden jullie van een basisinkomen voor mantelzorgers? En wat zou daar voor nodig zijn? We horen het graag.

Lees ook dat voor ouders van een kind met een extra zorgvraag mantelzorg eigenlijk geen keuze is.
Kijk ook de documentaire die Tegenlicht uitzond over gratis geld voor iedereen.

Nieuwsgierig naar het interview met Illya Soffer en geen lid of vriend? Blader dan in de wintereditie van ons tijdschrift (en word alsnog vriend van Lotje&co…)

Lotje&co denkt graag in oplossingen en daar betrekken we jullie graag in. Om het verschil te kunnen maken en om het op de juiste agenda’s te kunnen krijgen. Samen maken we het verschil en ook daarom ben je donateur/vriend.

Geef een reactie

site De Heren Van

Pin It on Pinterest